Hava Elverişli Seyrederken Navlun Maliyetleri Yükselse de Türk Kuru Üzüm Fiyatları Gücünü Koruyor

Türk kuru üzüm fiyatları bu hafta genel olarak istikrarlı seyrediyor; Malatya çekirdeksiz kuru üzüm (sultaniye) fiyatları dar bir bantta işlem görürken, küresel navlun maliyetleri yükseliyor ve bağlar iyi durumda kalmaya devam ediyor. Sıkı ama yeterli arz ile zayıf talep piyasayı hassas bir dengede tutarken, konteyner navlunlarındaki artış ihracat teklifleri için sınırlı da olsa yukarı yönlü risk oluşturuyor. Türk sultaniye üzüm bağlarının, büyük ölçüde elverişli geçen bir baharın ardından çok iyi durumda olduğu, sezonun bu aşamasında başlıca hava riski olarak dolunun öne çıktığı bildiriliyor. Kuru meyveye, özellikle de sultaniyeye yönelik talep zayıf kalmaya devam ediyor; bu da Asya–Avrupa hatlarındaki daha yüksek lojistik maliyetlere rağmen ihracatçıların fiyatları artırma kapasitesini sınırlıyor. Son konteyner piyasası raporları, Avrupa ve Akdeniz’e navlunda sıkılaşan bir ortam olduğuna işaret ederek, Türkiye’de FOB seviyeleri kısa vadede yatay kalsa bile CIF tekliflerin kademeli biçimde yukarı yönlü hareket edebileceğini düşündürüyor.

Fiyatlar

Tüm fiyatlar karşılaştırılabilirlik için 1,00 USD = 0,93 EUR gösterge kurundan çevrilmiştir.

Malatya’daki Türk sultaniye fiyatları, haziran başında tip 9 FOB seviyelerinde görülen sert ayarlamanın ardından haftalık bazda değişmedi. Hamburg çıkışlı Çin RTU ürünü ise son günlerde hafifçe güçlenerek Türk menşelerine göre fiyat farkını daralttı.

Arz & Talep

Türkiye’den gelen son kuru meyve piyasa güncellemeleri, sultaniye bağlarının çok iyi durumda olduğunu, şu ana kadar ciddi bir hava koşulları kaynaklı hasar bildirilmediğini ve başlıca bekleyen risk olarak dolunun öne çıktığını gösteriyor. Bu durum, mevcut koşulların sürmesi halinde 2026/27 rekoltesi için rahat bir arz beklentisini destekliyor.

Aynı zamanda sultaniyeye yönelik talep zayıf olarak tanımlanıyor; alıcılar temkinli ve uzun pozisyonlarını kapatmak için aceleci davranmıyor. Bu, mevcut yatay fiyat yapısıyla ve yükselen navlun maliyetlerine verilen sınırlı tepkiyle uyumlu. Türk kuru meyve ihracatı toplamda değer bazında sağlam ancak olağanüstü değil; kategoride en büyük katkıyı hâlâ kuru üzüm sağlıyor.

Temeller & Lojistik

Malatya’da önümüzdeki üç gün için hava durumunun çoğunlukla güneşli ile parçalı bulutlu arasında, gündüz sıcaklıklarının 29–31°C civarında ve gece sıcaklıklarının 14–16°C düzeylerinde serin seyretmesi bekleniyor. Bu koşullar, asma gelişimi ve kurutma potansiyeli açısından destekleyici ve 2026 üzüm rekoltesi için yakın vadede bir tehdit oluşturmuyor.

Lojistik tarafında, Asya–Avrupa ve Asya–Akdeniz hatlarında konteyner navlunları, erken başlayan bir zirve sezonu, kapasite yönetimi ve çatışma bölgeleri etrafındaki devam eden yönlendirmeler nedeniyle haziranda sert şekilde yükseldi. Sektör göstergeleri, Asya–Avrupa spot navlunlarının sadece son haftada %10’dan fazla arttığını, Asya–Akdeniz hatlarının ise daha da güçlü seyrettiğini ve her iki hattın da artık geçen yılki zirvelerin belirgin şekilde üzerinde olduğunu ortaya koyuyor. Türkiye–AB hatları bu artışların merkezinde olmasa da, ihracatçılar yılın başına kıyasla daha pahalı bir navlun ortamıyla karşı karşıya.

Kısa Vadeli Görünüm & İşlem Fikirleri

Piyasa görünümü (önümüzdeki 1–2 hafta)

• Havanın istikrarlı, talebin zayıf seyretmesiyle, Türk FOB kuru üzüm fiyatlarının çok kısa vadede bant içinde kalması muhtemel.
• Buna karşılık, küresel konteyner navlunlarındaki sıkılaşma, lojistik ek ücretlerinin yansıtılmasıyla Avrupa ve Orta Doğu’ya CIF tekliflerinde kademeli yukarı yönlü hareket olasılığını artırıyor.
• Sultaniyenin yoğun olduğu bölgelerde olası bir dolu ya da lokal fırtına zararı, piyasa algısını hızla daha iyimser (yukarı yönlü) hale getirebilir; ancak şu anda böyle bir olay öngörülmüyor.

İşlem tavsiyeleri

• İthalatçılar: FOB fiyatları yatay seyrederken Türk sultaniyede 3. çeyrek fiziksel ihtiyaçlarını şimdiden kapatmayı değerlendirin; ancak yükselen deniz navlunlarını yönetmek için navlun maddelerini müzakere edin veya teklifleri FOB ve CIF olarak ayrıştırın.
• Avrupa’daki paketleyiciler: Türk tekliflerini Çin RTU ve diğer menşelerle karşılaştırın; Çin FCA seviyelerindeki son artış fiyat farkını daralttığı için, yüksek kalite ürünlerde Türkiye’ye dayalı tedarik yapısını sürdürmek rasyonel kalıyor.
• Türk ihracatçılar: Mümkün olduğunca temmuz–ağustos yüklemeleri için konteyner kapasitesini erken dönemde garanti altına alın ve teklif geçerlilik sürelerine ilave navlun oynaklığını da dâhil edin.

3 Günlük Bölgesel Fiyat Yönü (EUR)

• Malatya, TR – FOB sultaniye (tüm dereceler): Önümüzdeki üç günde fiyatların stabil seyretmesi bekleniyor; yalnızca navlun ek ücretlerinde ani bir sert artış olması halinde hafif yukarı yönlü bir eğilim görülebilir.
• Malatya, TR – CIF başlıca AB limanları: Avrupa ve Akdeniz’e yönelik daha yüksek konteyner benchmark’larının tekliflere kademeli olarak yansımasıyla biraz daha güçlü bir ton bekleniyor.