Ceny cukru gwałtownie rosną, ponieważ perspektywy globalnej podaży na 2026/27 stają się coraz bardziej napięte

Światowe ceny cukru przyspieszyły wzrosty, a indeks cen cukru FAO wzrósł we wrześniu o 6,1% miesiąc do miesiąca i o 14,7% rok do roku, do 114 punktów – najwyższego poziomu od kwietnia 2025 r. Wzrost jest napędzany coraz liczniejszymi dowodami na bardziej napięty bilans globalny w sezonie 2026/27, ponieważ prognozy produkcji są obniżane w kilku kluczowych krajach pochodzenia, a problemy logistyczne i pogodowe zakłócają brazylijski eksport. Rynek przechodzi od stosunkowo komfortowej sytuacji w krótkim terminie do bardziej strukturalnie napiętej perspektywy na nadchodzący sezon. Mniejszy areał buraków i niekorzystna pogoda w UE, słabsze perspektywy w Tajlandii i Indiach z powodu związanych z El Niño deficytów opadów oraz nadmierne deszcze utrudniające zbiory trzciny cukrowej w Brazylii wzmacniają bycze nastroje. Przy stabilnych, lecz podwyższonych cenach spot FCA w Europie, kupujący mają ograniczone możliwości spadku cen w krótkim terminie i powinni przygotować się na utrzymującą się zmienność cen do IV kwartału.

Ceny

Indeks cen cukru FAO wyniósł we wrześniu średnio 114 punktów, co oznacza wzrost o 6,1% względem sierpnia i o 14,7% względem września 2025 r., trzeci z rzędu miesięczny wzrost oraz najwyższy poziom od kwietnia 2025 r. Potwierdza to, że późnoletnie odbicie światowych cen przekształciło się już w wyraźny trend wzrostowy.

Na rynku fizycznym notowania FCA w Europie pozostają mocne. Ostatnie oferty wskazują na ceny konwencjonalnego cukru granulowanego (ICUMSA 45) na poziomie około 0,58 EUR/kg FCA CZ Vyškov oraz 0,65 EUR/kg FCA DE Berlin, podczas gdy produkt FCA GB Norfolk (ICUMSA 32–45) wyceniany jest na 0,52 EUR/kg. FCA UA Vinnytsia Oblast notowany jest po 0,49 EUR/kg. Ceny te pozostają zasadniczo stabilne od końca września, sygnalizując, że rynki lokalne już uwzględniają w cenach bardziej napięty bilans na 2026/27, mimo że bieżąca dostępność jest wystarczająca.

Czynniki podaży i popytu

Dominującym czynnikiem stojącym za ostatnim wzrostem cen jest oczekiwane zmniejszenie globalnej podaży cukru w sezonie 2026/27. FAO wskazuje, że wzrost indeksu jest przede wszystkim związany z prognozami niższej produkcji w kilku głównych krajach pochodzenia, co przesuwa światowy rynek od równowagi w kierunku prawdopodobnego deficytu.

W Unii Europejskiej oczekuje się spadku produkcji buraków cukrowych z powodu zmniejszenia zasiewów i niekorzystnej pogody w trakcie sezonu wegetacyjnego. Niezależne monitorowanie upraw wskazuje obecnie na plony buraków cukrowych w UE około 11% poniżej średniej pięcioletniej, przy czym Francja odnotuje prawdopodobnie najmniejsze zbiory buraków od dziesięcioleci. Pogłębia to obawy o dostępność cukru rafinowanego w całym bloku i wspiera mocne notowania FCA w Europie Środkowej oraz w Niemczech.

W Tajlandii oczekiwania dotyczące produkcji w sezonie 2026/27 zostały obniżone z powodu utrzymującej się suszy i stresu agronomicznego, ograniczając dostępność eksportową jednego z kluczowych dostawców cukru surowego do Azji. Jednocześnie nasilają się obawy dotyczące nadchodzących zbiorów w Indiach, ponieważ właśnie zakończony sezon monsunowy był znacznie bardziej suchy niż zwykle, a suma opadów w kraju była około 13–15% poniżej średniej wieloletniej w warunkach nasilającego się El Niño. Zwiększa to ryzyko napięcia krajowych bilansów oraz potencjalnych ograniczeń eksportowych w sezonie 2026/27.

Choć wzrost konsumpcji jest stosunkowo umiarkowany, popyt pozostaje odporny, szczególnie na rynkach wschodzących, gdzie wzrost dochodów i dynamika liczby ludności nadal wspierają wykorzystanie cukru. Ponieważ wielu producentów jednocześnie zmaga się z ograniczeniami pogodowymi, rynek staje się coraz bardziej wrażliwy na wszelkie dodatkowe szoki podażowe.

Kluczowe kraje pochodzenia i pogoda

Brazylia. W brazylijskim regionie Centrum-Południe – największym na świecie ośrodku eksportu cukru – intensywne deszcze w ostatnich tygodniach opóźniły zbiory trzciny cukrowej i zmniejszyły liczbę dni przerobu. Analitycy informują, że nadmierne opady ograniczyły krótkoterminowy przerób trzciny, zmusiły część cukrowni do skierowania większej ilości trzciny do produkcji etanolu oraz zakłóciły załadunki cukru w portach. Choć część wilgoci może wspierać rozwój trzciny w kolejnym cyklu, bezpośrednim skutkiem jest niższy profil produkcji cukru na 2026/27 i wolniejsze przepływy eksportowe, co ogranicza bieżącą dostępność.

Indie. Indie doświadczyły właśnie najsuchszej pory monsunowej od około dekady, a sezonowe opady były około 13% poniżej normy, co w dużej mierze przypisuje się wyjątkowo silnemu El Niño. Zwiększa to ryzyko spadku plonów trzciny i wskaźników odzysku cukru w sezonie 2026/27, szczególnie w Maharasztrze i Karnatace, oraz utrzymuje wysoką niepewność perspektyw indyjskiego eksportu.

UE. W całym pasie upraw buraków cukrowych w UE połączenie mniejszego areału zasiewów i niekorzystnej pogody – w tym wiosennych chłodów oraz późniejszego stresu wilgotnościowego w części Europy Zachodniej i Środkowej – obniża plony znacznie poniżej trendu. Monitory upraw ostrzegają obecnie, że plony buraków cukrowych w UE mogą być o 11% niższe od średniej pięcioletniej, a Francja prawdopodobnie odnotuje najmniejsze zbiory buraków od około 1980 r. Zaostrzy to bilans cukru rafinowanego w bloku, prawdopodobnie podtrzymując popyt importowy i premie cenowe.

Fundamenty i ceny regionalne

Połączenie słabszej produkcji w Brazylii, UE, Tajlandii i prawdopodobnie Indiach sugeruje zmniejszanie się globalnej nadwyżki lub nawet przejście do deficytu w sezonie 2026/27. Najnowsze prognozy już wskazują na niewielki spadek światowej produkcji cukru rok do roku, wzmacniając ocenę FAO, że obawy o podaż są głównym czynnikiem wzrostu indeksu.

Regionalne wskazania cen FCA (EUR/kg) obrazują mocny europejski i czarnomorski rynek fizyczny:

Warto zauważyć, że ceny FCA w CZ Vyškov i DE Berlin mieszczą się w stosunkowo wąskim przedziale od górnych 0,50 do średnich 0,60 EUR/kg, sygnalizując mocny europejski poziom bazowy, podczas gdy pochodzenie ukraińskie i brytyjskie oferuje nieco tańsze alternatywy, lecz wiąże się z własnymi ryzykami logistycznymi i regulacyjnymi.

Perspektywy krótkoterminowe i spojrzenie handlowe

Przy indeksie FAO na najwyższym poziomie od kwietnia 2025 r. oraz ryzykach pogodowych na świecie nadal przechylonych w dół, cukier powinien pozostać zmienny i utrzymać wzrostowe nastawienie do IV kwartału 2026 r. W najbliższych tygodniach uwaga rynku nadal będzie skupiona na postępach zbiorów w Brazylii, zaktualizowanych ocenach stanu trzciny cukrowej w Indiach po sezonie monsunowym oraz potwierdzeniu plonów buraków cukrowych w UE w miarę postępu zbiorów.

Sugestie dotyczące handlu i zakupów:

• Odbiorcy końcowi w Europie powinni rozważyć pokrycie dodatkowej części zapotrzebowania na IV kwartał 2026 r. – I kwartał 2027 r. przy obecnych poziomach FCA, szczególnie w przypadku wyższej jakości ICUMSA 45, aby zabezpieczyć się przed dalszymi szokami podażowymi wywołanymi pogodą.
• Producenci dysponujący nadwyżkami eksportowymi mogą zachować część elastyczności, ponieważ połączenie ryzyk związanych z El Niño w Azji i opóźnień spowodowanych deszczami w Brazylii wspiera scenariusz wzrostu cen do początku 2027 r.
• Uczestnicy finansowi powinni zachować ostrożność w przypadku bezpośrednich pozycji krótkich z uwagi na napięcie bilansu na 2026/27; korzystniejsze mogą być strategie wartości względnej, np. względem innych soft commodities.

3-dniowa perspektywa kierunkowa (kluczowe huby):

• Benchmarki globalne: stabilnie do nieznacznie mocniej, ponieważ rynek konsoliduje ostatnie wzrosty, lecz pozostaje wspierany przez informacje dotyczące podaży.
• Kontynentalna Europa FCA (CZ, DE): stabilnie do umiarkowanie wyżej z powodu pogarszających się perspektyw zbiorów buraków i silnego popytu regionalnego.
• Morze Czarne/Ukraina FCA: zasadniczo stabilnie, z pewnym ryzykiem wzrostowym, jeśli warunki logistyczne lub regulacyjne ulegną dalszemu zaostrzeniu.