Rynek rodzynek: mocne tureckie zbiory przy rosnących kosztach i utrzymujących się wysokich cenach

Ceny rodzynek pozostają stabilne z lekkim wzrostowym nastawieniem, gdy Turcja przygotowuje się na większe zbiory winogron w sezonie 2026/27, wspierane przez silne przychody z eksportu, ale ograniczane przez rosnące koszty produkcji i oczekiwania interwencji państwa na rynku. Wyniki eksportowe są solidne – tureckie rodzynki i produkty z winogron wygenerowały 752 mln USD w pierwszej połowie 2026 r., a region Egejski ponownie przewodzi wysyłkom. Gorące i suche warunki w czerwcu i na początku lipca, w połączeniu z intensywnym nawadnianiem, zwiększyły zawartość cukru i poprawiły jakość, wskazując na wysoką jakość nowych zbiorów. Jednocześnie rolnicy stoją w obliczu rosnącej presji kosztowej i liczą na terminowe wsparcie rynkowe ze strony agencji rządowych. Krajowe ceny surowca na poziomie ok. 85–90 TRY/kg sygnalizują napiętą, ale stabilną równowagę przed nowym sezonem, przy czym większość uczestników rynku spodziewa się wyższych poziomów cen otwarcia.

Ceny

Aktualne oferty międzynarodowe wskazują na stabilne, ale relatywnie wysokie poziomy. Tureckie sułtanki z Malatyi są wskazywane około:

• Typ 9, RTU, CIF: ok. 2,13 EUR/kg
• Typ 8–10, Grade A, FOB: ok. 2,03–2,30 EUR/kg
• Typ 9, Grade A, organiczne, FOB: ok. 3,10 EUR/kg

Pochodzenie chińskie, indyjskie i południowoamerykańskie skupia się szeroko w przedziale 1,90–2,60 EUR/kg dla standardowych klas spożywczych, co utrzymuje globalną konkurencję, ale na razie nie wymusza spadku cen. Przy krajowych tureckich cenach surowca na poziomie 85–90 TRY/kg (w przybliżeniu 2,40–2,55 EUR/kg ekwiwalent) przestrzeń do znaczących obniżek cen sułtanek jakości eksportowej wydaje się ograniczona, chyba że lira ulegnie istotnemu osłabieniu.

Podaż i popyt

Przedstawiciele sektora oczekują, że zbiory winogron w Turcji w 2026 r. przewyższą ubiegły sezon, częściowo dzięki gorącej i suchej pogodzie w połączeniu z odpowiednim nawadnianiem. Zwiększyło to koszty produkcji, ale również poprawiło poziomy Brix i ogólną jakość rodzynek, co wspiera popyt ze strony przemysłu piekarniczego, cukierniczego i detalicznego, poszukującego jednorodnych, wysoko słodzonych owoców.

Po stronie popytu, przychody eksportowe w pierwszej połowie roku na poziomie 752 mln USD podkreślają solidny zagraniczny odbiór i utrzymującą się dominację Turcji, szczególnie regionu Egejskiego. Pozytywne oczekiwania wobec nowego sezonu sugerują, że kupujący będą skłonni wydłużać pokrycie, ale będą twardo negocjować wyższe poziomy cenowe, zwłaszcza w obliczu alternatywnych dostaw z Chin, Indii i obu Ameryk po nieco niższych lub podobnych poziomach w EUR.

Pogoda i warunki upraw

Czerwiec i pierwszy tydzień lipca w głównych tureckich regionach uprawy winogron były wyraźnie gorące i suche – warunki, które zazwyczaj sprzyjają akumulacji cukru i efektywnemu suszeniu. Rolnicy potrzebowali jednak większego nawadniania, co bezpośrednio podniosło koszty produkcji i wzmocniło ich wezwania do silniejszego wsparcia ze strony państwa.

Przed zbiorem krótkoterminowa prognoza dla zachodniej Turcji pozostaje w większości słoneczna i gorąca, z dziennymi maksimami przeważnie w połowie zakresu 30‑kilku °C w nadchodzącym tygodniu. Powinno to chronić potencjał plonów i jakości, ale może dodatkowo zwiększyć zużycie wody i stres dla upraw, czyniąc wszelkie zakłócenia pogodowe później w lipcu–sierpniu kluczowym ryzykiem dla ostatecznych wolumenów rodzynek.

Fundamenty i polityka

Producenci podkreślają rosnące koszty nakładów – energii, pracy, nawadniania i opakowań – jako główne obciążenie. Zawęża to marże przy obecnych poziomach cen surowca i zwiększa zależność sektora od mechanizmów wspieranych przez państwo. Niedawne powtórzenie przez prezydenta Recepa Tayyipa Erdoğana zobowiązania, że producenci nie zostaną poszkodowani, wzmocniło oczekiwania na terminowy program zakupów interwencyjnych.

Taka interwencja, najprawdopodobniej za pośrednictwem Tureckiej Rady Zbożowej (TMO), de facto wyznaczyłaby cenę minimalną na poziomie gospodarstw. Przy krajowych oczekiwaniach na nowy sezon już powyżej obecnego przedziału 85–90 TRY/kg, cena otwarcia w ramach interwencji będzie kluczowa. Wyższy od oczekiwań poziom ograniczyłby dostępność eksportową w dolnym segmencie przedziału cenowego, podczas gdy umiarkowany wzrost mógłby zrównoważyć wsparcie dla rolników z konkurencyjnością na kluczowych rynkach UE i Bliskiego Wschodu.

Perspektywy handlowe (najbliższe 2–4 tygodnie)

• Dla odbiorców przemysłowych: Rozważ zabezpieczenie części potrzeb na IV kw. 2026 r. i początek 2027 r. już teraz, ponieważ perspektywy jakości są dobre, a potencjał spadku cen w EUR wydaje się ograniczony przez tureckie struktury kosztów i prawdopodobne wsparcie interwencyjne.
• Dla traderów i pakowaczy: Utrzymuj lekko długą pozycję w wysokiej jakości tureckich sułtankach; koncentruj się na zróżnicowaniu pochodzenia, ponieważ premiowe partie z regionu Egejskiego o wyższej zawartości cukru mogą z czasem uzyskiwać rosnącą premię jakościową.
• Dla producentów: Uważnie monitoruj sygnały polityczne i unikaj nadmiernego angażowania wolumenów przed wyjaśnieniem poziomów interwencji TMO i cen otwarcia eksportu, szczególnie w kontekście wyższych kosztów nawadniania i nakładów.

Krótka 3‑dniowa wskazówka cenowa (kierunkowa)

• Turcja – Malatya (FOB/CIF): Ruch boczny do lekko wyższych poziomów w EUR, wspierany przez inflację kosztów i silny eksport.
• Porty UE (NL/DE, FCA): Stabilnie z lekkim wzrostowym nastawieniem na tureckie i chilijskie klasy premium; presja konkurencyjna ze strony chińskich i indyjskich klas standardowych ogranicza potencjał dalszych wzrostów.
• Indie (FOB/FCA New Delhi): Przeważnie stabilnie po niedawnych niewielkich podwyżkach; prawdopodobne podążanie za trendami tureckimi z krótkim opóźnieniem.