Kompleks sojowy pod presją, ponieważ silne zbiory w USA równoważą słabszy eksport

Kontrakty terminowe na soję w Chicago pozostają pod umiarkowaną presją spadkową, ponieważ wysokie oceny upraw w USA i szybkie tempo siewów przeważają nad jedynie nieznacznie słabszymi sygnałami eksportu i popytu. Olej sojowy osuwa się wzdłuż łagodnie nachylonej w dół krzywej terminowej, podczas gdy śruta sojowa pozostaje generalnie stabilna do lekko mocniejszej, co utrzymuje marże przerobu na atrakcyjnym poziomie. Po krótkim, pogodowo napędzanym odbiciu w ostatnich tygodniach, kompleks sojowy obecnie konsoliduje się niżej. Bardzo dobre warunki w rejonie Midwest w USA i szybkie tempo siewów (92% zakończone) wzmacniają oczekiwania komfortowych zapasów w sezonie 2026/27, mimo że tygodniowe inspekcje eksportowe słabną i pozostają zdecydowanie poniżej poziomów z ubiegłego roku. Umiarkowane odbicie cen oleju palmowego oraz odporne rynki rzepaku/rzepiku kanadyjskiego ograniczają spadki na rynku olejów roślinnych, ale nie odwróciły łagodnie miękkiego tonu na kontraktach sojowych w Chicago. Oferty gotówkowe w kluczowych kierunkach (USA, Indie, Ukraina, Chiny) wykazują jedynie umiarkowane tygodniowe zmiany, co odzwierciedla rynek bardziej uporządkowanej korekty niż panicznej wyprzedaży.

Ceny i struktura kontraktów terminowych

Notowania soi na CBOT są nieco niższe wzdłuż całej krzywej. Kontrakt na soję z dostawą w lipcu 2026 roku jest notowany w okolicach 1 113–1 120 US¢/bu, około 0,2% niżej w ujęciu dziennym, przy czym kontrakt na nową uprawę z dostawą w listopadzie 2026 znajduje się w pobliżu 1 134 US¢/bu, również słabszy o około 0,1–0,2%. Najbliższe miesiące pozostają jedynie z niewielkim premiowym względem terminów odroczonych, co wskazuje na ograniczoną krótkoterminową ciasnotę podaży.

Kontrakty terminowe na olej sojowy stopniowo obniżają się wzdłuż krzywej: lipiec 2026 jest w okolicach 74,3 US¢/lb, spadając o około 0,4%, przy dalszym łagodnym spadku cen w kierunku 62 US¢/lb na koniec lat 2028/2029. Taka krzywa terminowa sygnalizuje oczekiwania obfitych dostaw nasion oleistych i spokojniejszych warunków na rynkach olejów roślinnych w przyszłości. Dla kontrastu, śruta sojowa jest nieco mocniejsza na krótkim końcu: lipiec 2026 oscyluje wokół 303 USD/short ton, około 0,2% wyżej, z łagodnym kontangiem w lata 2027–2028, co odzwierciedla stabilny popyt paszowy i wciąż korzystne bodźce do przerobu.

💶 Orientacyjne ceny gotówkowe (FOB, przeliczone na EUR)

Przy zastosowaniu przybliżonego kursu 1 USD = 0,92 EUR, obecne oferty przekładają się na następujące orientacyjne poziomy:

Ogólnie rzecz biorąc, rynki gotówkowe odzwierciedlają ton kontraktów terminowych: umiarkowane osłabienie na soi konwencjonalnej oraz względna odporność segmentów produktów wartości dodanej i specjalistycznych (organicznych, wysokiej jakości).

Czynniki podaży, popytu i pogody

Pogoda w USA jest obecnie kluczowym czynnikiem prowzrostowym dla podaży (czynnikiem niedźwiedzim). Najnowsze dane o postępie prac polowych pokazują, że obsiano 92% planowanej powierzchni soi, co jest wynikiem lepszym od pięcioletniej średniej wynoszącej 88%, przy 65% upraw ocenianych jako dobre do doskonałych. Zarówno tempo siewów, jak i oceny potwierdzają wysoki potencjał plonów w głównych stanach regionu Midwest, pomimo niewielkiego, jednoprocentowego pogorszenia kondycji upraw w ujęciu tygodniowym. Ostatnie opady deszczu ogólnie poprawiły uwilgotnienie gleby i zmniejszyły ryzyko stresu wegetacyjnego na początku sezonu.

Po stronie popytu, amerykańskie inspekcje eksportowe w tygodniu zakończonym 4 czerwca osiągnęły 398 186 ton, zgodnie z oczekiwaniami, ale 21% poniżej wyniku z poprzedniego tygodnia i 29% poniżej tego samego tygodnia rok wcześniej. Największym nabywcą był Egipt, następnie Chiny i Meksyk. Skumulowany eksport w sezonie 2025/26 od 1 września wynosi około 36,1 mln ton, co oznacza około 20% opóźnienia względem ubiegłego roku i podkreśla trwającą konkurencję ze strony originów południowoamerykańskich.

W segmencie olejów roślinnych malezyjskie kontrakty terminowe na olej palmowy odnotowały umiarkowane odbicie po ostatnich spadkach, wspierane oczekiwaniami niższej produkcji w maju oraz w oczekiwaniu na nowe dane podażowo‑popytowe z Malezyjskiej Rady Oleju Palmowego. Rynki rzepaku w Europie i canoli w Kanadzie pozostają relatywnie mocne, wspierane wyższymi cenami ropy naftowej i stabilnym popytem na oleje roślinne. W Kanadzie z uwagą śledzony jest postęp siewów i zbliżające się terminy ubezpieczenia upraw, jednak na ten moment czynniki te wspierają przede wszystkim canolę, pośrednio ograniczając potencjał spadkowy dla oleju sojowego.

Prognoza pogody (kluczowe regiony uprawy soi)

• U.S. Midwest: Najbliższe 7 dni wskazuje na ogólnie korzystne warunki z rozproszonymi opadami i łagodnymi temperaturami w kluczowych stanach sojowych, co sprzyja wschodom i wczesnemu wzrostowi wegetatywnemu oraz utrzymuje obecnie niskie ryzyko pogodowe.
• Kanadyjskie prerie (obszar canoli/konkurencyjnych nasion oleistych): Krótkie okresy suszy w części Alberty i Saskatchewan są monitorowane, lecz na tym etapie wpływają bardziej na nastroje wokół rzepaku/canoli niż bezpośrednio na soję.

Fundamenty i nastroje rynkowe

Kombinacja dobrych perspektyw zbiorów w USA i jedynie umiarkowanego popytu eksportowego powoduje, że bilans soi wygląda na bardziej komfortowy niż w poprzednim sezonie. Przy lekkim umocnieniu kontraktów na śrutę sojową, podczas gdy ceny oleju sojowego i całej soi słabną, marże przerobu pozostają atrakcyjne i prawdopodobnie będą sprzyjać utrzymaniu wysokiego tempa przerobu w głównych regionach eksportowych.

Nastroje spekulacyjne wydają się normalizować po wcześniejszej, pogodowo napędzanej zmienności na początku sezonu. Łagodnie opadająca w dół krzywa kontraktów na olej sojowy w lata 2028/2029 oraz niewielkie kontango na śrucie sojowej sygnalizują rynek oczekujący podaży wystarczającej, choć nie nadmiernej. Jednocześnie mocniejszy rzepak/canola oraz ostatnie odbicie cen oleju palmowego zmniejszają prawdopodobieństwo głębszej krótkoterminowej wyprzedaży w szerszym kompleksie olejów roślinnych.

Perspektywy handlowe i 3‑dniowe wskazania cenowe

Kluczowe wnioski strategiczne (najbliższe 2–4 tygodnie)

• Nabywcy / importerzy: Wykorzystać obecną słabość kontraktów CBOT na soję i olej sojowy do umiarkowanego wydłużenia zabezpieczenia na IV kw. 2026 – I kw. 2027, ale unikać nadmiernego hedgingu, dopóki nie będzie więcej wiadomo o pogodzie w USA w lipcu. Skupić się na elastycznych strukturach, które pozwalają uczestniczyć w dalszym potencjale spadkowym, jeśli perspektywy plonów pozostaną bardzo dobre.
• Producenci (USA, Ukraina, Brazylia): Rozważyć stopniowe dokładanie zabezpieczeń przy wzrostowych korektach cen, szczególnie na pozycjach nowej uprawy 2026/27, ponieważ połączenie wysokich ocen upraw w USA i stonowanego wzrostu eksportu sugeruje ograniczony potencjał wzrostowy bez istotnego zdarzenia pogodowego.
• Tłocznie / przetwórcy: Przy stabilnych do mocniejszych cenach śruty sojowej oraz słabnącym oleju sojowym, marże przerobu pozostają atrakcyjne. Zabezpieczenie przyszłych marż, gdzie to możliwe – szczególnie na końcówkę 2026 i początek 2027 roku – wydaje się rozsądne, gdy ziarno soi jest relatywnie tanie, a popyt na produkty stabilny.

3‑dniowa prognoza kierunkowa (w ujęciu EUR)

• CBOT soja (najbliższy kontrakt, w przeliczeniu na EUR): Lekko niedźwiedzia do bocznej. Przy dobrej pogodzie i wysokich ocenach upraw, bardziej prawdopodobne jest dalsze, umiarkowane osłabienie w ujęciu EUR niż odbicie, o ile nie pojawią się zaskakujące ruchy makro lub na rynku energii.
• CBOT olej sojowy: Łagodnie niedźwiedzi. Krzywa terminowa i solidne globalne oczekiwania co do podaży nasion oleistych wskazują na kontynuację łagodnej presji, choć wsparcie ze strony oleju palmowego i rzepaku powinno ograniczać ostre spadki.
• CBOT śruta sojowa: Trend boczny do lekko wzrostowego. Popyt paszowy i wspierające marże przerobu powinny podtrzymywać ceny, szczególnie jeśli jakakolwiek krótkoterminowa presja sprzedażowa na ziarnie soi będzie zachęcać do dodatkowego hedgingu po stronie śruty.