Rekordowe zbiory soi w Brazylii zmieniają strukturę importu Chin i ryzyko cenowe

Rekordowe brazylijskie zbiory soi w sezonie 2025/26 powyżej 180 mln ton oraz silna przewaga cenowa coraz mocniej kształtują globalne przepływy handlowe, podczas gdy eksport USA traci udział w rynku, zwłaszcza w Chinach. Na razie bilans pozostaje komfortowo zaopatrzony, co ogranicza wzrost cen międzynarodowych mimo sezonowych ryzyk pogodowych. Globalny handel soją w połowie 2026 r. jest w coraz większym stopniu zdominowany przez Brazylię, z prognozami eksportu powyżej 110 mln ton i czerwcowymi załadunkami na poziomie około 12–14 mln ton, wyraźnie podcinającymi oferty pochodzenia z USA. Chiny zintensyfikowały tę zmianę: w okresie styczeń–kwiecień 2026 zaimportowały 16,1 mln ton z Brazylii, o 11% więcej rok do roku, co stanowiło niemal 60% całkowitych dostaw soi, podczas gdy wolumeny z USA gwałtownie spadły. Ta strukturalna reorientacja zakupów Chin, w połączeniu z obfitymi dostawami z Ameryki Południowej, wywiera presję na ceny kontraktów terminowych i dwustronne perspektywy handlu USA–Chiny, mimo że oficjalne prognozy wciąż zakładają średnioterminową normalizację.

Prices

Referencyjne kontrakty terminowe na soję na CBOT w ostatnim miesiącu osunęły się o około 5–6%, pozostając jednak o około 9% wyżej niż rok temu, co odzwierciedla komfortową podaż, ale i utrzymujące się premie za ryzyko związane z pogodą oraz czynnikami makroekonomicznymi.       Na rynkach fizycznych duża nadwyżka eksportowa Brazylii nadal ogranicza potencjał wzrostowy, a czerwcowe prognozy eksportu są wielokrotnie podnoszone przez stowarzyszenia eksporterów.

Po przeliczeniu na EUR, ostatnie orientacyjne oferty eksportowe kształtują się w przedziale około 430–450 EUR/t dla standardowych kierunków, takich jak US Gulf, przy czym Brazylia zazwyczaj handluje z dyskontem. Na tym tle, wskazania z platformy pokazują:

Połączenie spadających cen soi bez GMO z regionu Morza Czarnego oraz łagodniejących globalnych benchmarków potwierdza lekko niedźwiedzi sentyment na rynku soi paszowej, podczas gdy segment premium w Chinach pozostaje napięty i odporny cenowo.

Supply & Demand

Sygnalizacje rynkowe dla sezonu 2025/26 wskazują, że globalna produkcja soi w samej tylko Brazylii przekroczy 180 mln ton, co stanowi wyraźnie historycznie najwyższy poziom. Oczekuje się, że wolumeny eksportu przekroczą 110 mln ton, przy zachowaniu przez Brazylię wyraźnej przewagi cenowej, która nadal ogranicza udział USA w rynku. Potwierdzają to oficjalne i prywatne prognozy na poziomie 177–180 mln ton oraz cele eksportowe rzędu 112–115 mln ton.

Wysyłki z Brazylii pozostają solidne mimo pewnych wahań miesiąc do miesiąca. Wczesnoczerwcowa prognoza ANEC dla eksportu soi na poziomie około 12,36 mln ton implikowała przejściowy spadek o 10% rok do roku, ale późniejsze rewizje wskazują bliżej 14 mln ton w czerwcu, powyżej poziomu z ubiegłego roku i zgodnie z rekordowymi skumulowanymi wysyłkami, które do końca maja przekroczyły już pełnoroczne wolumeny 2025. Ogólnie podaż z Ameryki Południowej jest więcej niż wystarczająca, aby pokryć dodatkowy popyt azjatycki.

W takim otoczeniu soja z USA stoi przed trudnym sezonem 2025/26. Na 11 czerwca 2026 skumulowane wysyłki z USA wyniosły jedynie 36,6 mln ton, o 20% mniej rok do roku, przy łącznej sprzedaży na poziomie 40,6 mln ton (‑17,3%). Wysyłki do Chin spadły szczególnie mocno: eksport wyniósł zaledwie 11,76 mln ton wobec 22,48 mln ton rok wcześniej, a łączna sprzedaż do Chin obniżyła się niemal o 47% do 11,96 mln ton, pozostawiając minimalny niezrealizowany wolumen około 0,2 mln ton. Połączenie rekordowych zbiorów w Brazylii, mocnego dolara amerykańskiego oraz zmieniających się wzorców handlowych osłabiło konkurencyjność USA.

USDA wciąż prognozuje częściowe odbicie w sezonie 2026/27, zakładając wzrost eksportu soi z USA do około 44,4 mln ton, czyli o blisko 8% względem 2025/26. Taki scenariusz w dużej mierze opiera się jednak na oczekiwaniach poprawy relacji handlowych USA–Chiny oraz złagodzenia względnej przewagi cenowej Brazylii — założeniach, których obecne przepływy handlowe jeszcze w pełni nie potwierdzają.

China Focus & Trade Flows

Chiny pozostają kluczowym ośrodkiem popytu i najczytelniejszą ilustracją przesunięć w przepływach handlowych. W okresie styczeń–kwiecień 2026 import soi do Chin z Brazylii sięgnął 16,1 mln ton, o 11% więcej rok do roku, co stanowiło 59,3% całkowitego importu. W pierwszych pięciu miesiącach roku ponad 60% wszystkich dostaw soi do Chin pochodziło z Brazylii. Pogłębia to strukturalne przestrojenie, które trwa już od kilku sezonów, i umacnia dominację Brazylii na rynku chińskim. Analitycy oczekują, że udział Brazylii pozostanie w 2026 r. podwyższony dzięki jej nadwyżce eksportowej i przewagom taryfowym.

Dla odmiany, dostawy pochodzenia z USA do Chin gwałtownie się załamały. W I kwartale 2026 Chiny zaimportowały z USA jedynie 3,41 mln ton soi, co oznacza spadek o 70,5% rok do roku. Wynika to z trzech głównych przyczyn: nakładającej się szczytowej podaży z Ameryki Południowej, relatywnie wysokich cen w USA wzmocnionych przez silniejszego dolara oraz trwających zmian w strukturze dwustronnego handlu, które zachęcają chińskich nabywców do priorytetyzowania ładunków z Brazylii. Choć sporadycznie pojawiają się zakupy soi z USA przez Chiny przy krótkotrwałych spadkach cen, ogólny obraz to trwała utrata udziału w rynku przez USA.

Dla rynku wewnętrznego Chin taka zmiana kierunków zaopatrzenia poprawia bezpieczeństwo dostaw poprzez dywersyfikację w ramach Ameryki Południowej, ale zwiększa ekspozycję na ryzyka logistyczne i pogodowe w Brazylii. Rodzi to także strategiczne pytania dotyczące długoterminowego bilansu podaży oraz zależności importowej, zwłaszcza że krajowa powierzchnia upraw soi jest ograniczana przez konkurencyjne uprawy i priorytety polityczne.

Weather & Regional Outlook

Warunki pogodowe w kluczowych regionach uprawy soi są sezonowo zróżnicowane, ale na razie nie zagrażają komfortowemu globalnemu bilansowi podaży. W Brazylii zbiory 2025/26 są w dużej mierze zakończone, a uwaga przenosi się na kwestie magazynowania i logistyki eksportowej, a nie na plony. Nadmierna wilgotność gleb w części południowej Argentyny we wcześniejszej fazie sezonu spowolniła postęp żniw, ale nie zmieniła istotnie globalnej narracji o nadwyżce.

Dla Chin krótkoterminowa prognoza dla północno‑wschodniego pasa sojowego (Heilongjiang, Jilin, Mongolia Wewnętrzna) w nadchodzącym tygodniu wskazuje generalnie korzystne warunki: temperatury w pobliżu norm i przelotne opady, wspierające wschody i zakładanie plantacji bez wyraźnego stresu. Lokalnie silne deszcze mogą przejściowo utrudniać prace polowe, ale raczej nie zakłócą krajowych perspektyw podaży. Przy zależności importowej powyżej 80% krótkoterminowy bilans Chin nadal będzie w większym stopniu determinowany przez dostawy drogą morską z Brazylii niż przez pogodę na polach krajowych.

Trading Outlook (Next 1–4 Weeks)

• Bias: Lekko niedźwiedzi do bocznego dla kontraktów benchmarkowych na soję, ponieważ rekordowa podaż z Ameryki Południowej i słabe wyniki eksportowe USA przeważają nad sezonowym ryzykiem pogodowym w USA.
• Dla tłoczni w Chinach: Nadal priorytetyzować oferty z Brazylii tam, gdzie pozwala na to logistyka; wykorzystać obecną miękkość globalnego rynku do wydłużenia zabezpieczenia podaży na III kwartał, zachowując jednocześnie elastyczność na wypadek rajdów cenowych wywołanych pogodą w USA.
• Dla importerów w Europie: Atrakcyjne różnice cenowe dla destynacji Morza Czarnego oraz Brazylii uzasadniają stopniowe zwiększanie zakupów przy spadkach cen, szczególnie w segmencie soi bez GMO, gdzie oferty z Ukrainy pozostają konkurencyjne wobec soi z USA.
• Dla producentów: Rozważyć stopniowe zabezpieczanie cen przy wzrostach wywołanych doniesieniami pogodowymi z USA, ponieważ strukturalna presja podaży z Brazylii i zwrot Chin od surowca pochodzenia z USA ograniczają trwały potencjał gwałtownych zwyżek cen.

3-Day Regional Price Indication (Directional)

• Kontrakty terminowe CBOT (w EUR): Prawdopodobny handel bokiem do lekko niżej, z umiarkowanym ryzykiem spadkowym, jeśli tempo eksportu z Brazylii pozostanie wysokie, a warunki w USA będą sprzyjające.
• Brazylia, eksport FOB (EUR/t): Stabilnie do lekko słabiej, pod presją dużych wysyłek w najbliższym okresie, ale wspierane przez aktywny popyt chiński.
• US Gulf FOB (EUR/t): Lekka przewaga presji spadkowej, gdyż USA ma trudności z przyciągnięciem dodatkowych zakupów z Chin; oczekuje się, że ewentualne rajdy pogodowe będą wykorzystywane przez eksporterów do sprzedaży.
• Chińskie porty nadmorskie CFR import (EUR/t): W dużej mierze stabilnie, przy poziomach bazy odzwierciedlających dobrą dostępność soi z Brazylii; niewielki potencjał spadkowy możliwy w razie obniżki stawek frachtu.