Contango wsteczny ropy naftowej pogłębia się wraz z korektą cen po geopolitycznych szczytach

Ceny ropy naftowej na rynku spot wycofują się z maksimów z początku września, jednak krzywe terminowe zarówno dla WTI, jak i Brent pozostają mocno w backwardation, sygnalizując nadal napięty rynek krótkoterminowy pomimo obecnej korekty. Produkty rafinowane, zwłaszcza olej napędowy, tracą znacznie mocniej, zmniejszając część premii geopolitycznej, która narosła po ostatnich zakłóceniach na Bliskim Wschodzie. Po sprawdzeniu poziomu powyżej 100 USD/bbl w połowie września, kontrakty futures na Brent i WTI z najbliższym terminem dostawy spadały przez kilka kolejnych sesji, ponieważ nadzieje na postęp dyplomatyczny w sprawie wojny z Iranem oraz częściowa odbudowa saudyjskiego eksportu zmniejszyły obawy przed przerwami w dostawach. Jednocześnie oficjalne dane z USA nadal wskazują na niskie zapasy i ograniczone moce rafineryjne, dlatego wycofanie cen wygląda raczej na przeszacowanie premii za ryzyko niż na strukturalne rozluźnienie fundamentów.

Ceny i struktura krzywej

Kontrakt NYMEX WTI z dostawą w listopadzie 2026 roku został rozliczony na poziomie 92.41 USD/bbl 25 września, co oznacza spadek o 2.20 USD, czyli 2.38% w ciągu dnia, przedłużając ostatnią serię strat. Kontrakt WTI z dostawą w grudniu 2026 roku zamknął się na poziomie 88.71 USD/bbl, również niżej o 2.19 USD (‑2.47%), potwierdzając szeroką korektę na krótkim końcu krzywej po wcześniejszych skokach geopolitycznych.

ICE Brent prezentuje podobny obraz: kontrakt z dostawą w listopadzie 2026 roku został rozliczony na poziomie 104.32 USD/bbl (‑2.28 USD, ‑2.19%), a kontrakt grudniowy 2026 zakończył sesję na poziomie 97.44 USD/bbl (‑2.78 USD, ‑2.85%). Różnica między Brent a WTI dla najbliższego terminu pozostaje szeroka w ujęciu absolutnym, ale zmniejszyła się względem najbardziej ekstremalnych poziomów obserwowanych bezpośrednio po atakach na infrastrukturę Arabii Saudyjskiej, które wyniosły Brent powyżej 100 USD/bbl, a WTI w kierunku 95–102 USD/bbl na początku września. 

Krzywe terminowe obu benchmarków znajdują się wyraźnie w backwardation. WTI spada z około 92 USD/bbl w listopadzie 2026 roku do około 68–65 USD/bbl pod koniec 2028–2029 roku oraz w pobliże 51–50 USD/bbl w połowie lat 30. Brent obniża się z około 104 USD/bbl w listopadzie 2026 roku w kierunku niskich 70 USD/bbl w 2029 roku i niskich 60 USD/bbl w połowie lat 30. Taki kształt sygnalizuje silnie oczekiwane napięcie w krótkim i średnim terminie, przy czym rynek wycenia wzrost podaży i/lub słabszy popyt w dalszej przyszłości.

Podaż, popyt i geopolityka

Po stronie podaży głównym czynnikiem ostatniej zmienności była wojna z Iranem oraz związane z nią ataki na saudyjską infrastrukturę energetyczną, w tym tymczasowe zamknięcie rurociągu East–West i zakłócenia eksportu z Yanbu. Chociaż saudyjskie przepływy stopniowo się odradzają, fizyczna dostępność ropy, szczególnie gatunków bliskowschodnich, pozostaje ograniczona, utrzymując ceny najbliższych kontraktów na podwyższonym poziomie względem kontraktów o dalszych terminach dostawy.  

Dane z USA zawarte w najnowszym tygodniowym raporcie Petroleum Status Report pokazują, że zapasy ropy pozostają poniżej średnich pięcioletnich, wzmacniając sygnał z krzywej w backwardation, że bilanse fizyczne są napięte. Jednocześnie główni prognostycy obniżyli w tym roku oczekiwania dotyczące wzrostu globalnego popytu, a zarówno OPEC, jak i IEA zmniejszyły prognozy wzrostu popytu w 2026 roku, ponieważ przeciwności makroekonomiczne i poprawa efektywności ograniczają konsumpcję.  

W bardzo krótkim terminie rynek jest rozciągany między dwiema siłami. Z jednej strony krucha sytuacja geopolityczna i niskie zapasy wspierają premię za ryzyko w cenach najbliższych kontraktów. Z drugiej strony dodatkowa podaż OPEC+ i oznaki słabszego wzrostu popytu ograniczają wzrosty powyżej 100 USD/bbl i zwiększają wrażliwość rynku na negatywne informacje makroekonomiczne lub dyplomatyczne (na przykład doniesienia o postępie w dyplomacji USA–Iran i częściowej odbudowie saudyjskiego eksportu wywołały niedawno gwałtowną wyprzedaż w trakcie sesji). 

Produkty rafinowane: presja na olej napędowy

Notowania niskosiarkowego oleju napędowego ICE (gasoil) skorygowały się jeszcze mocniej niż ceny ropy. Kontrakt z dostawą w październiku 2026 roku został rozliczony na poziomie 1,460.75 USD/t, co oznacza spadek o 59.50 USD, czyli 4.07%, 25 września. Najbliższe miesiące aż do połowy 2027 roku wykazują podobne jednodniowe spadki rzędu 3–4%, przy czym krzywa również znajduje się w backwardation, ale spłaszcza się szybciej niż krzywa ropy.

Lepsze zachowanie ropy względem oleju napędowego sugeruje, że część wcześniejszego rajdu wynikała z wąskich gardeł w rafinacji i niedoboru destylatów, które obecnie częściowo ustępują wraz z powrotem części mocy produkcyjnych i ochłodzeniem wskaźników popytu. Niemniej oficjalne prognozy nadal wskazują na strukturalnie niskie zapasy destylatów pod koniec 2026 roku, dlatego marże mogą znaleźć wsparcie po tej korekcie, szczególnie jeśli popyt zimowy lub nowe zakłócenia ponownie zaostrzą bilans oleju opałowego i napędowego.

Perspektywy krótkoterminowe i najważniejsze wnioski dla handlu

Pogoda nie jest obecnie głównym bezpośrednim czynnikiem wpływającym na podaż ropy, a w kluczowych regionach wydobywczych nie widać bezpośrednich przestojów związanych z huraganami. Jednak sezonowe zmiany popytu na ogrzewanie i transport staną się ważniejsze wraz z wejściem półkuli północnej w okres zimowy, szczególnie w przypadku destylatów.

Przy benchmarkach spot nadal utrzymujących się w pobliżu lub powyżej psychologicznego przedziału 90–100 USD/bbl oraz krzywej w głębokim backwardation rynek pozostaje fundamentalnie napięty, ale podatny na wahania napędzane nagłówkami. Spready najbliższych kontraktów zarówno WTI, jak i Brent prawdopodobnie pozostaną mocne, dopóki zapasy będą spadać, a ryzyko eksportowe na Bliskim Wschodzie będzie się utrzymywać, nawet jeśli ceny płaskie będą konsolidować się poniżej ostatnich maksimów.

Perspektywy handlowe

• Producenci: Warto rozważyć stopniowe zwiększanie zabezpieczeń na lata 2027–2029, gdzie ceny WTI i Brent pozostają znacznie powyżej poziomów w połowie cyklu implikowanych przez odległy koniec krzywej. Głębokie backwardation oferuje atrakcyjne możliwości sprzedaży terminowej przy zachowaniu potencjału wzrostowego w przypadku ponownego skoku cen najbliższych kontraktów.
• Konsumenci i rafinerie: Wykorzystać obecną korektę cen oleju napędowego i ropy do zabezpieczenia części potrzeb na IV kwartał 2026 roku – I kwartał 2027 roku, unikając jednak nadmiernego hedgingu z uwagi na utrzymującą się niepewność geopolityczną. Należy skupić się na zarządzaniu ekspozycją na marże crack, ponieważ marże oleju napędowego mogą odbić, jeśli zapasy destylatów ponownie się zmniejszą przed zimą.
• Inwestorzy finansowi: Połączenie niskich zapasów, backwardation i zmiennej sytuacji geopolitycznej sprzyja strategiom zakładającym długą pozycję w spreadach czasowych oraz umiarkowanie długą pozycję w najbliższych kontraktach na ropę przy spadkach, zamiast bezpośredniej długiej ekspozycji na ceny płaskie z odległymi terminami.

3-dniowa prognoza kierunku cen

• NYMEX WTI (najbliższy kontrakt): Umiarkowanie niedźwiedzi lub boczny kierunek; możliwa dalsza konsolidacja po ostatnim spadku, przy czym śróddzienne skoki wywołane nagłówkami geopolitycznymi prawdopodobnie będą wykorzystywane do sprzedaży, o ile nie pojawią się nowe fizyczne zakłócenia dostaw.
• ICE Brent (najbliższy kontrakt): Podobnie umiarkowanie niedźwiedzie nastawienie, ale z nieco mocniejszym poziomem wsparcia niż WTI ze względu na utrzymujące się ryzyko podaży z Bliskiego Wschodu i silniejszy popyt na transport morski.
• ICE Gasoil (olej napędowy): Krótkoterminowe nastawienie nadal słabe po ponadprzeciętnych ostatnich stratach; możliwa jest pewna stabilizacja, ale zdecydowane odbicie prawdopodobnie wymaga nowych dowodów na zaostrzenie sytuacji w zapasach destylatów lub nieoczekiwanych przestojów rafinerii.